Fenotyp starzenia się włosów jest ściśle powiązany z kilkoma procesami. Mamy do czynienia ze starzeniem się mieszka włosowego, którego oznaką jest siwienie, czyli wyczerpanie się pigmentu we włosach. Wpływ czynników zewnętrznych powoduje fotostarzenie się włosów. Na kondycji włosów odbija się także starzenie się skóry i problemy skóry powiązane z wiekiem. Pojawiają się również z upływem czasu ogólnoustrojowe problemy, mające wpływ na stan włosów, na przykład endokrynologiczne, odżywcze, fizjologiczne czy związane z przyjmowanymi lekami.

Najczęstsze oznaki starzenia się włosów, które możemy zaobserwować to: zmniejszenie tempa wzrostu włosów, zmiany w gęstości spowodowane utratą objętości, mniejsza elastyczność, bardziej wrażliwa i sucha skóra głowy oraz pojawienie się siwych włosów.

Zmniejszenie tempa wzrostu włosów

Starzenie się komórek ciała i zmiany hormonalne zachodzące w organizmie powodują, że z wiekiem włosy rosną wolniej. Aby zrozumieć, dlaczego się tak dzieje, należy poznać proces cyklu życiowego włosa, w którym wyróżnia się 3 fazy. Anagen – faza wzrostu włosa, która trwa od 2 do 7 lat. Katagen – faza przejściowa trwająca od 7 do 21 dni oraz telogen – faza spoczynku i wypadania trwająca od 1 do 3 miesięcy. Przebieg cyklu włosowego mamy zaprogramowany genetycznie, dlatego jeśli czas trwania anagenu u zdrowej osoby, genetycznie został zaprogramowany na 5 lat, to nie jesteśmy w stanie go wydłużyć. Faza anagenu może ulec jednak skróceniu poprzez szkodliwe czynniki takie jak na przykład: restrykcyjne diety, choroby z wysoką gorączką, przyjmowane leki, narkozy, stres lub być też wynikiem fizjologii, czyli spowolnienia tempa podziałów komórkowych i skrócenia fazy anagenu, czyli życia włosa. Wspomniane czynniki powodują, że czas anagenu z przykładowych 5 lat może skrócić się do nawet do 3 lat. Wówczas cebulka włosowa będzie słabsza, a włosy cieńsze i zaczną szybciej wypadać. Taki efekt można zaobserwować u kobiet w okresie menopauzalnym, gdzie podziały komórkowe spowalniają. Włos wówczas rośnie wolniej i coraz krótszy.

Nowym odkryciem w odmładzaniu włosów, dzięki któremu możemy przywrócić prawidłowy czas anagenu ze skróconego do prawidłowego czasu trwania jest terapia polegająca na regularnej suplementacji proteoglikanami. – mówi Anna Mackojć z Instytutu Trychologii.

Utrata gęstości, elastyczności i połysku włosów

Starzenie się włosów często może objawiać się w postaci zmiany średnicy  i zmiany właściwości strukturalnych włosa, to znaczy jego podatności na rozciąganie, zginanie oraz zmniejszoną elastycznością. Wpływ na starzenie się włosów, co jest widoczne w utracie ich gęstości, ma nie tylko praca hormonów, ale także dieta, choroby, stres, jak również przyjmowane leki czy nieodpowiednia pielęgnacja, a nawet zwyczaje stylizacyjne negatywnie wpływające na kondycję włosów, na przykład ciasne upięcia. Z wiekiem włosy tracą także połysk, stają się bardziej szorstkie i suche. Jest to ściśle związane z aktywnością produkcji sebum poprzez gruczoły łojowe.

Pomóc w pielęgnacji i regeneracji włosów, gdy zauważamy pierwsze oznaki ich starzenia, może stosowanie produktów z siarczanem cholesterolu, ceramidami i kwasami tłuszczowymi. Warto również poświęcić czas nie tylko na pielęgnację włosów, ale także skóry głowy, stosując odpowiednie peelingi i masaże, zwiększające mikrokrążenie, wzmacniające i dotleniające cebulki. – podpowiada trycholog Anna Mackojć.

Siwienie włosów

Najczęściej siwienie jest pierwszą widoczną oznaką starzenia się włosów. Proces ten związany jest z funkcjonowaniem komórek macierzystych, odpowiedzialnych za produkcję pigmentu w mieszkach włosowych. Zapas pigmentu wraz z upływem czasu wyczerpuje się na zawsze, w efekcie włosy stają się siwe. Siwienie włosów jest naturalną cechą związaną z wiekiem i skorelowaną z chronologicznym starzeniem się włosów, ale także może być efektem silnego stresu, co potwierdzili niedawno naukowcy z Uniwersytetu w Harwardzie.

Jeśli włosy siwe występują przed 20 rokiem życia, mówi się o przedwczesnym siwieniu. Przedwczesne siwienie może być związane ze zmianami autoimmunologicznymi, na przykład bielactwem, anemią złośliwą lub chorobami tarczycy.

Starzenie się włosów może wynikać zarówno z fizjologii starzenia się organizmu, jak również z powodu wpływu czynników zewnętrznych. Niestety nie mamy wpływu na czynniki wewnętrzne związane z osobniczą indywidualną genetyką, a konkretnie z epigenetycznymi wariacjami w mechanizmach indywidualnych danej osoby, jak na przykład  siwienie w rodzinie w linii prostej lub łysienie androgenowe. Możemy jednak wpływać na czynniki zewnętrzne, powiązane ze stylem naszego życia, jak ochrona włosów przed promieniowaniem UV, regularne usuwanie z włosów zanieczyszczeń, prawidłowa pielęgnacja i regeneracja włosów czy niepalenie papierosów, które niszczą włosy. Postęp medyczny zwiększa nam długość życia i sprawia, że chcemy zachować jak najdłużej młody i piękny wygląd, to dotyczy także włosów. – podsumowuje Anna Mackojć, trycholog z Instytutu Trychologii.